Chào mọi người, hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về các nguyên nhân bên ngoài khiến bạn nghèo đi. Hay có thể gọi là “nghèo bị động”. Từ đó, tìm cách giảm thiểu các vấn đề này nhé. 

I. Điều gì khiến bạn nghèo đi?

Giả định rằng hầu hết các bạn ở đây làm công ăn lương, bạn đang hy vọng vào điều gì? Chắc chắn, chúng ta mong đợi sự tăng lương. Vì việc tăng lương có liên quan đến tăng thu nhập. Tuy nhiên, có hai tình huống có thể xảy ra.

• Tình huống đầu tiên 

Đó là khi công ty tăng lương cho bạn sau một thời gian làm việc chăm chỉ. Lúc này, bạn có thể nghĩ rằng bạn sắp giàu rồi, có thể tiết kiệm nhiều hơn và mua nhiều hơn. Nhưng sau đó, bạn nhanh chóng nhận ra rằng tất cả mọi người cũng được tăng lương, và cuộc sống của bạn không thay đổi nhiều. 

Số tiền bạn phải trả cho chi phí lao động cũng đã tăng gấp đôi, nhưng lượng hàng hóa và dịch vụ thực sự không thay đổi. Điều này dẫn đến tình trạng nhiều tiền và ít hàng hóa, nghĩa là bạn trở nên nghèo hơn.

• Tình huống thứ hai

Đó là khi công ty tăng lương cho bạn, nhưng tất cả mọi người xung quanh lại được tăng lương gấp ba. Điều này có nghĩa là bạn bất ngờ trở nên nghèo hơn do người khác có nhiều tiền hơn và sẵn sàng chi tiền lớn hơn cho hàng hóa và dịch vụ. Nếu bạn chỉ được tăng lương ít hơn trong bối cảnh này, bạn sẽ trải qua sự suy thoái về thu nhập. Các bạn theo dõi qua file sau: 

Giả sử lương của các bạn là 10 triệu đồng và công ty đã tăng lương cho các bạn lên đến 50%, lương của các bạn vào tháng 6 năm 2023 sẽ là 15 triệu đồng. Tuy nhiên, chúng ta cũng phải xem xét chi phí sinh hoạt tối thiểu mỗi tháng. 

Ví dụ, chi phí ăn uống bao gồm 5 kg gạo, 3 kg thịt bò, 2 kg cá, 5kg rau, 1 lít dầu ăn, 1 lít nước mắm và 2 lít xăng. Vào tháng 1, giá của những mặt hàng này đã được hiển thị trên màn hình, tuy nhiên, vào tháng 6 năm 2023, giá đã tăng lên đến 80%. Điều này cho thấy vào tháng 1, bạn chỉ cần 3,8 triệu để đáp ứng các chi phí sinh hoạt. Tuy nhiên, vào tháng 6, phần lớn bạn cần 6,8 triệu để đủ chi phí này. 

Điều này có nghĩa là dù lương của bạn tăng lên 15 triệu đồng, đây là một mức lương rất cao, nhưng nếu so sánh với tình hình chi tiêu thực tế, mức lương này không đủ để bù đắp tăng giá và chi phí sống. Do đó, mặc dù có vẻ như việc tăng lương là một dấu hiệu tốt, nhưng nếu mức tăng lương của bạn thấp hơn mức tăng giá các sản phẩm thiết yếu trong cuộc sống, bạn đang ngày càng trở nên nghèo hơn vì năng suất lao động không tăng kịp và không thể bù đắp với sự tăng giá trên thị trường. 

Nếu nhìn vào kế hoạch tài chính cá nhân, quỹ dự phòng khẩn cấp vào tháng 1 với 3,8 triệu là đủ để sống cơ bản cho một tháng, ngân sách hàng năm sẽ là 45 triệu đồng. Tuy nhiên, sau 6 tháng, vào tháng 6 năm 2023, do chi phí sinh hoạt tăng lên, số tiền 45 triệu đồng chỉ đủ cho 6 tháng và không đủ cho 12 tháng. Vì vậy, bạn sẽ phải điền thêm tiền để có đủ quỹ dự phòng khẩn cấp trong vòng 12 tháng với mức chi tiêu hiện tại đang tăng lên.

II. Cách thoát khỏi vòng xoáy nghèo đó

Nếu bạn đang bị ảnh hưởng bởi việc tăng giá và lạm phát, chúng ta cần tìm giải pháp để thoát khỏi tình trạng nghèo đó. Dưới đây là 5 giải pháp mà mình gợi ý:

• Điều số 1

Đảm bảo rằng tăng lương của bạn phải vượt qua tăng giá của hàng hóa và dịch vụ hoặc ít nhất là không thấp hơn, hoặc là ít nhất tức là bằng. Các bạn không được để mức tăng lương của mình thấp hơn mức tăng giá của hàng hóa và dịch vụ bên ngoài. Mình biết rằng có không ít các bạn cảm thấy ngại ngùng khi đấu tranh đòi hỏi quyền lợi của mình, khi mở miệng xin tăng lương. 

Bởi vì suy nghĩ trước giờ của phần đông người Việt Nam, thường ngại nói đến câu chuyện về vật chất, về tiền bạc. Vì sợ mọi người sẽ đánh giá mình là người chưa cống hiến gì cho công ty mà cứ đòi tiền. Hi vọng rằng các bạn hiểu được vấn đề đó là câu chuyện chính đáng. 

• Điều số 2 

Tìm hiểu mức lương trung bình trên thị trường và xem bạn đang được trả thấp hơn hay cao hơn. Bao gồm 2 điểm:

Điểm thứ nhất đó là bạn xác định mức lương mặt bằng chung ở bên ngoài thị trường đang như thế nào. Các bạn đang được trả thấp hơn hay là cao hơn. 

Điểm thứ hai đó là yếu tố về lạm phát. Mình quan sát  tỉ lệ lạm phát năm nay ở Việt Nam là bao nhiêu, hoặc là đơn giản hơn các bạn có thể kiểm tra bằng một số mặt hàng thiết yếu của mình. 

Ví dụ, giá một ly cà phê đã tăng lên bao nhiêu 10% – 20% thì ít nhất lương của mình cũng phải tăng lên một mức tương ứng. Hay là tiền xăng và những yếu tố thiết yếu để các bạn có thể dựa vào đó và các bạn nhắm được tỷ lệ tăng trưởng tiền lương của mình. 

Ngoài ra, các bạn nên tìm hiểu xem mặt bằng lương ở vị trí của các bạn đang là bao nhiêu. Các bạn đang được trả có thấp hơn so với mặt bằng chung trên thị trường hay không. Tại sao phải nói điều này đặc biệt là đối với những bạn mà đã làm lâu năm. Vì làm lâu năm thì thường hệ quy chiếu của bạn sẽ là hệ quy chiếu lương của thời điểm mà các bạn ra trường, từ đó tăng 10 – 20%. 

Tuy nhiên, thời điểm này tỷ lệ lạm phát tăng cao hơn rất nhiều. Thành ra nhiều khi chi phí đối với thời điểm hiện tại đã tính lạm phát so với thời điểm của bạn cách đây 5 năm đã rất khác. Như vậy, thì chi phí hiện tại để thỏa mãn vị trí đó sẽ cao hơn. 

• Điều số 3

Theo dõi chi phí sinh hoạt hàng tháng hoặc ít nhất là định kỳ. Bạn phải luôn review lại chi phí sinh hoạt của mình, tốt nhất là hàng tháng. Hoặc là 3 tháng hoặc là 6 tháng. Sau 6 tháng đôi khi chi tiêu của mình tăng rất nhiều chủ yếu là bởi giá cả chi phí sinh hoạt tự tăng lên chứ không phải là mình tăng. 

Các bạn phải thường xuyên tỉnh táo để theo sát các chi phí của mình,  điều chỉnh các kế hoạch tài chính. Ví dụ như khi nãy mình nói điều chỉnh quỹ dự phòng khẩn cấp và điều chỉnh các khoản tiền chi tiêu cho phù hợp nhất. 

• Điều số 4

Bắt đầu đầu tư vào các kênh sinh lợi. Các bạn phải bắt đầu năng động hơn trong việc tìm kiếm các kênh đầu tư sinh lợi. Đó có thể là chứng khoán, bất động sản, crypto hoặc có thể đầu tư vào một doanh nghiệp hoặc thương vụ làm ăn nào đó. Không cần biết các bạn đang tham gia vào kênh đầu tư nào miễn là các bạn tỉnh táo để biết rằng kênh đầu tư nó đang lại đem lại cho các bạn lợi nhuận thì từ đó các bạn có thể thoát được  câu chuyện phụ thuộc vào duy nhất một nguồn. Đó là nguồn tăng thu nhập từ tiền lương. 

• Điều thứ 5. 

Can đảm đối diện với rủi ro. các bạn cũng biết rằng tỷ suất sinh lợi cao thì rủi ro cao và điều việc các bạn chấp nhận rủi ro đồng nghĩa với việc các bạn mở ra cho mình một cơ hội có được một tỷ suất sinh lợi cao. 

Ở đây có thể là các bạn hãy tự mình mở một doanh nghiệp startup bắt đầu kinh doanh hoặc là các bạn tham gia vào những kênh đầu tư chứng khoán, crypto với một số tiền nhỏ mà các bạn chấp nhận là mình có thể mất được và từ đó các bạn có cơ hội để đạt được một tỷ suất sinh lợi cao hơn. 

Đây cũng là một trong những giải pháp mà giúp các bạn có thể thoát được xu hướng là những người làm công ăn lương ngày càng nghèo đi

Với những bước này, bạn có thể tìm cách thoát khỏi tình trạng ngày càng nghèo đó và tạo ra tình hình tài chính ổn định hơn cho mình.